08:17 EDT Thứ sáu, 18/10/2019

Trang nhất » Góc GV và HS » Sáng kiến kinh nghiệm

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ TRONG QUÁ TRÌNH DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN Ở TRƯỜNG THCS

Thứ ba - 15/01/2013 22:56

ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
“MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ
DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ TRONG QUÁ TRÌNH
DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN Ở TRƯỜNG THCS”
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài
Trong hoàn cảnh toàn ngành Giáo dục - Đào tạo đang nỗ lực đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực, chủ động của học sinh thì người giáo viên cũng phải trăn trở để tìm cho mình một phương pháp dạy học với tinh thần chung ấy.
Giảng dạy mọi bộ môn khoa học nói chung và giảng dạy môn Ngữ văn trong trường THCS nói riêng luôn đòi hỏi người giáo viên phải tìm tòi, sáng tạo để có phương pháp thích hợp giảng dạy và mang lại hiệu quả cao nhất. Sở dĩ như vậy là vì phương pháp giảng dạy có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng một giờ dạy. Có thể nói, cùng một nội dung chương trình nhưng phương pháp giảng dạy của giáo viên khác nhau thì mức độ hiểu bài của học sinh cũng khác nhau. mặt khác đối tượng giảng dạy là những con người cụ thể, nội dung kiến thức cần giảng dạy thuộc những bộ môn khoa học khác nhau. Vì vậy, người dạy học phải làm sao có được phương pháp phù hợp nhất để chuyển tải đúng đắn chân lý khoa học vào đối tượng giảng dạy để đối tượng có thể hiểu đúng đắn và sâu sắc nội dung tri thức đó và vận dụng vào cuộc sống của mình.
Môn ngữ văn trong nhà trường vừa là một môn học nghệ thuật, vừa là môn học công cụ. Dạy - học tác phẩm văn chương trong nhà trường có nhiệm vụ nâng cao
chất lượng cho người học, làm phong phú hơn về văn hoá, về tâm hồn và phát triển nhân cách của người học. Dạy học tác phẩm văn chương trong nhà trường là hướng dẫn sự tiếp nhận của tác phẩm, làm cho văn bản ngôn từ sống lại trong học sinh, giúp các em nhận ra điều mà tác giả muốn đối thoại với người đời. Từ sự nhận thức

đó, các em đi đến sự tự ý thức, tự điều chỉnh mình trong cuộc sống.
Qua nhiều năm giảng dạy, bản thân tôi luôn tìm cách cải tiến phương pháp giảng dạy đối với từng loại kiến thức, từng bài dạy cụ thể để mỗi giờ dạy từ chỗ học sinh ít chú ý nghe giảng trở nên sinh động, hấp dẫn hơn với các em.
Đặc biệt trong những năm gần đây với  chủ trương của ngành giáo dục là đẩy mạnh công nghệ thông tin vào trường học, công nghệ thông tin đã góp phần hiện đại hoá phương tiện, thiết bị dạy học góp phần đổi mới phương pháp dạy học thì mỗi giáo viên cũng cần phải nỗ lực hơn để có thể theo kịp tốc độ phát triển của thời đại. Nhờ sự phát triển của khoa học kỹ thuật, quá trình dạy học đã sử dụng những phương tiện dạy học sau: Phim chiếu để giảng bài với đèn chiếu Overhead, Phần mềm hỗ trợ bài giảng, minh hoạ trên lớp với LCD-projector (Máy chiếu tinh thể lỏng), phần mềm dạy học giúp học sinh trên lớp và ở nhà, công nghệ kiểm tra, đánh giá bằng trắc nghiệm trên máy tính, sử dụng mạng Internet để dạy học và đặc biệt là sử dụng bài giảng điện tử. Tất nhiên trong quá trình sử dụng các phương tiện dạy học hiện đại giáo viên và học sinh gặp không ít các khó khăn. Vậy làm thế nào để việc sử dụng công nghệ thông tin vào các tiết học cho có hiệu quả là một vấn đề không nhỏ và được sự quan tâm của nhiều người.
Trong quá trình sử dụng công nghệ thông tin nói chung bản thân tôi cũng đã cố gắng, nỗ lực rất nhiều. Quá trình giảng dạy, sử dụng giáo án điện tử cũng gặp không ít khó khăn. Nhưng tôi ý thức được rằng không thể không có giải pháp tốt, bởi vì xã hội ngày càng phát triển nếu mình không cố gắng thì sẽ tự đào thải mình. Vì lý do đó mà trong thực tế tôi đã học hỏi những người xung quanh, bạn bè, tìm tòi sách vở, tài liệu, nghiên cứu thông qua mạng Internet để tìm ra giải pháp tốt nhất áp dụng cho từng bài dạy một cách có hiệu quả và qua mỗi lần sử dụng để rút ra được một số kinh nghiệm. Bài viết này tôi cũng mạnh dạn đưa ra một ý kiến: "Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng bài giảng điện tử trong quá trình dạy học môn Ngữ văn ở trường THCS".

2. Thực trạng khi chưa sử dụng giáo án điện tử.
Từ trước tới nay, việc dạy văn của chúng ta mặc dù có cải tiến liên tục, có phát triển, có hoàn thiện không ngừng, nhằm làm cho giờ văn hay hơn, thiết thực hơn, giàu hơi thở và mạch nhịp của cuộc sống hơn, nhưng tất cả vẫn diễn ra trong khuôn khổ của lối "giảng văn", thầy giảng - trò nghe, học sinh tiếp thu bài giảng một cách thụ động. Trong lúc đó qua những kết quả nghiên cứu tâm sinh lý của học sinh và điều tra xã hội học gần đây cho thấy thanh, thiếu niên có những thay đổi trong sự phát triển tâm sinh lý, đó là sự thay đổi có gia tốc. Trong điều kiện phát triển của các phương tiện truyền thông, trong bối cảnh hội nhập, mở rộng giao lưu, học sinh được tiếp thu nhiều nguồn đa dạng, phong phú từ nhiều mặt của cuộc sống, có hiểu biết nhiều hơn, linh hoạt và thực tế hơn so với các  thế hệ cùng lứa tuổi trước đây. Trong học tập họ không thoả mãn với vai trò của người tiếp thu thụ động, không chấp nhận các giải pháp có sẵn nên học sinh có chiều hướng không thích học môn văn. Đây là một thực tế được thể hiện qua việc học sinh không có hứng thú gì khi học môn văn, uể oải, không tập trung, không nhớ, không thuộc thơ, văn; khi làm bài viết thì không có cảm xúc, điểm thấp...
Đối với giáo viên thì sử dụng các phương pháp dạy học truyền thống một cách khuôn sáo và cứng nhắc, trong một giờ học thì hoạt động của giáo viên là chủ yếu. Bên cạnh đó giáo viên lại không có bất kỳ một dụng cụ trực quan hay thiết bị hỗ trợ cho giảng dạy nào cả nên gặp rất nhiều khó khăn trong việc chuyển tải nội dung bài giảng . Ví dụ khi giảng về tác giả, tác phẩm, minh hoạ cụ thể cho một hình tượng nhân vật hay các chi tiết nghệ thuật, các giai đoạn lịch sử văn học, các đoạn tả cảnh thiên nhiên... không có tranh, ảnh hoặc video clíp để minh hoạ.
Thực trạng trên đã đặt ra nhiệm vụ cho giáo viên dạy văn ở các trường trung học là phải tạo hứng thú cho học sinh trong giờ học văn, phát huy tính tích cực chủ động của các em nhằm nâng cao chất lượng giờ học văn. vấn đề dạy học bây giờ điều quan trọng không chỉ ở chỗ đưa ra kết luận mà chủ yếu là tìm ra con đường đi

đến kết luận. Đối với môn  ngữ văn, một môn học đồng thời là một môn nghệ thuật thì điều quan trọng không chỉ là ý thức được tác động nghệ thuật mà là giao tiếp hiệu quả với nghệ thuật. Điều đó chỉ có thể thực hiện được trong điều kiện người giáo viên tôn trọng học sinh như một bạn đọc, coi học sinh là một chủ thể cảm thụ tác phẩm trong giờ học, giáo viên chỉ khơi gợi cho các em, đưa các em vào thế giới nghệ thuật của nhà văn để các em tự cảm thụ và hình thành nhân cách. Một trong những phương pháp sử dụng mang lại hiệu quả chính là việc áp dụng công nghệ thông tin nói chung và bài giảng điện tử nói riêng vào quá trình dạy học môn ngữ văn.
II. NHỮNG BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1. Cơ  sở  xuất phát các biện pháp giải quyết vấn đề:
Sử dụng máy tính để dạy học là một trong những hướng đổi mới phương pháp dạy học ở trường THCS hiện nay, trong đó sử dụng bài giảng điện tử đang được các giáo viên quan tâm nhiều. Mỗi giáo viên cần chọn các tiết học sao cho nếu giảng dạy bằng bài giảng điện tử thì sẽ tận dụng được tính tối đa ưu việt của máy tính về phương diện cung cấp thông tin cho người học, tính hấp dẫn của bài giảng, có hiệu quả hơn bài giảng truyền thống. Việc sử dụng giáo án điện tử để dạy học cần phải đạt được mục tiêu của bài học.
2. Tính ưu việt được thể hiện:
a. Ưu điểm:
 - Các hiệu ứng, màu sắc, kiểu chữ... rất tiện lợi cho việc xử lý bài giảng một cách linh hoạt, hấp dẫn và sư phạm.
-  Khả năng sử dụng có hiệu quả các hình ảnh, phim, các tư liệu dạy học nhanh chóng và chất lượng.
-  Tiết kiệm nhiều thời gian viết vẽ trên lớp.
-  Thuận lợi cho việc sử dụng các phương pháp dạy học tích cực.
-  Thiết kế màn hình đẹp, đa dạng.

-  Đã sử dụng nhiều phần mềm chuyên dụng  lồng ghép phim ảnh minh họa.
-  Chịu khó thu thập tài liệu cho môn học.
- Giáo viên chuẩn bị bài dạy một lần thì có thể sử dụng nhiều lần.
- Các phương tiện dạy học hiện đại sẽ tạo ra khả năng để giáo viên trình bày bài giảng sinh động hơn, dễ dàng cập nhật và thích nghi với sự thay đổi nhanh chóng của khoa học hiện đại.
- Các phương tiện sẽ hỗ trợ, chuẩn hoá các bài giảng mẫu, đặc biệt đối với những phần khó giảng, những khái niệm phức tạp.
b.  Hạn chế khi sử dụng giáo án điện tử:
-  Khi thiết kế giáo án điện tử giáo viên sử dụng màn hình chưa thật hợp lí trong việc bố trí chữ (viết quá nhiều hoặc viết quá ít - phải lật trang liên tục), kích cỡ chữ.
-  Nội dung viết cũng như tính nhất quán trong trình bày chưa phù hợp (đâu là nội dung cho học sinh ghi chép, đâu là điều khiển của giáo viên...).
-  Còn lạm dụng các hiệu ứng làm học sinh mất tập trung vào bài giảng.
-  Lạm dụng màu sắc, âm thanh, kênh hình  hoặc sử dụng chúng không hợp lí.
 Để xây dựng và sử dụng có hiệu quả giáo án điện tử khi dạy môn ngữ văn, bài viết đề xuất một biện pháp sau:
3. Nguyên tắc trong thiết kế các trang trình chiếu của giáo án điện tử.
3.1. Chọn màu sắc:
Để sử dụng những trang trình chiếu thu hút và ấn tượng, ngoài nội dung khoa học ra, chúng ta phải biết sử dụng màu sắc hợp lí: chọn màu, phối màu giữa nền và chữ, phối màu giữa các dòng văn bản. Mỗi màu nền mang ý nghĩa riêng của nội dung và đối tượng học sinh. Màu chữ và hình sẽ là công cụ đắc lực phục vụ bài giảng. Việc phân phối màu hợp lí sẽ làm cho bài giảng trở nên hấp dẫn hơn. Chẳng hạn như một bài giảng cần dùng một màu chính xuyên suốt cho nội dung của bài giảng, một vài màu nổi hơn cho các đề mục và một màu khác để làm nổi bật các ý

quan trọng. Chú ý các đề mục có vai trò ngang nhau thì phải có màu giống nhau (cỡ chữ, kiểu chữ cùng nhau). Thông thường, nên dùng màu đỏ để làm nổi bật các ý quan trọng (nhưng không để trên nền xanh và tím).
3.2. Chữ viết trong trang bài giảng.
Chữ viết trong trang bài giảng thường dùng Times New roman và Arial (hoặc tuỳ sở thích của người thiết kế). Cỡ chữ khi lên màn hình cần phải đảm bảo để học sinh ngồi ở dưới hàng ghế cuối cùng cũng đọc hết chữ.
 3.3. Việc sử dụng các hiệu ứng (Effect) trên trang trình chiếu.
Đặc sắc của bài giảng điện tử là sự phong phú của các hiệu ứng (các kiểu cho xuất hiện trang trình chiếu - Animation Schemes, các kiểu xuất hiện chữ, hình - Custom Animation...). Song sử dụng chúng cũng tuỳ trường hợp, nhất là các kiểu xuất hiện chữ.
Đối với bài giảng điện tử cần hạn chế sử dụng các hiệu ứng quay lộn, bay nhảy vì chúng không thích hợp trong giờ học, làm phân tán sự chú ý đối với học sinh. Cho nên sử dụng các Effect vừa phải đảm bảo ở mức đủ sinh động. Nên chọn một số kiểu xuất hiện của màn hình phù hợp, mỗi bài giảng chỉ nên dùng một kiểu thống nhất. Kiểu xuất hiện của chữ nên sử dụng hạn chế ở một vài Effect như: Box, Diamond, Rese...Chú ý cho thực hiện nhanh để không mất thời gian và nhàm chán.
3.4. Sử dụng kết hợp các hoạt động và minh hoạ.
Đây cũng là một ưu thế tuyệt đối của bài giảng điện tử mà chiếc bảng thông thường không thể làm được. Nhất là đối với những bài sử dụng các phương pháp dạy học tích cực, giáo viên cần mở rộng các nội dung ra thực tế bằng hình ảnh phim, các phần mềm mô phỏng. Cần cập nhập thông tin, chèn các câu hỏi, hướng dẫn thảo luận trong khi vẫn để nội dung bài giảng trên màn hình để tiếp tục bài dạy.
Một số tư liệu không chiếm đầy trang bài giảng như một hình vẽ, một trích dẫn, một câu hỏi, một yêu cầu học sinh làm việc, (trao đổi nhóm về một nội dung nào đó...), ta có thể không cần dùng liên kết mà chèn trực tiếp rồi dùng các hiệu ứng

xuất hiện khi cần và thoát khi đã dùng xong. Việc làm này dễ thực hiện và khi trình chiếu thì làm cho màn hình sinh động, tập trung sự chú ý của học sinh.
3.5.  Khai thác kênh hình trong dạy học Ngữ văn.
a. Ý nghĩa của việc sử dụng công nghệ thông tin để khai thác kênh hình trong dạy học môn Ngữ văn.
Kênh hình được sử dụng trong dạy học môn Ngữ văn chủ yếu là do giáo viên khai thác từ các nguồn  tư liệu trên mạng, trong sách báo hoặc đôi khi do chính họ tự thiết kế (vẽ tranh ảnh minh hoạ về các nhân vật, các tình huống của một tác phẩm).
Việc sử dụng công nghệ thông tin để khai thác tình hình (gồm tranh ảnh và video clip) ở mỗi giờ học môn Ngữ văn có ý nghĩa nhất định trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy và nâng cao hiệu quả giờ học.
Đối với bộ môn Văn, do đặc thù là môn học đòi hỏi học sinh phải có khả năng tiếp nhận tri thức bằng chính sự mẫn cảm của đời sống tâm hồn nên nhiều giáo viên còn e ngại sử dụng công nghệ thông tin để giảng dạy và cho rằng không nhất thiết phải cần đến sự hỗ trợ của đồ dùng trực quan (tranh ảnh, video clip) mới có được một giờ văn thành công.
Đặt trong các khía cạnh cần khai thác của một tác phẩm như: Bối cảnh lịch sử - xã hội, đời sống văn hoá của một giai đoạn văn học, phong tục, tập quán của dân tộc, cảnh vật thiên nhiên đất nước...Nếu được tái hiện lại qua các hình ảnh, âm thanh, đoạn phim một cách hợp lí và đúng lúc, chắc chắn sẽ làm giờ giảng sinh động hơn, thu hút sự chú ý của học sinh và giúp các em tốt hơn trong quá trình tiếp nhận kiến thức. Vẫn biết, văn chương vốn thuộc về đời sống tâm hồn thì chỉ có thể cảm nhận nó bằng chính tâm hồn của người học. Nhưng, nếu chúng ta biết cách sử dụng công nghệ thông tin có hiệu quả thì dù có sự xuất hiện của máy móc và trang thiết bị hiện đại vẫn không thể làm "xơ cứng" đời sống tâm hồn của người học văn.
b. Khai thác kênh hình trong dạy Văn ở trường THCS.

Kênh hình của bộ môn Văn không sẵn có, không cố định như những bộ môn Lịch sử, Địa lý; vì thế, giáo viên Văn nếu muốn đưa kênh hình vào bài giảng buộc phải tự kiếm tìm và khai thác qua mạng, qua sách báo. Cách khai thác và sử dụng kênh hình của họ cũng không giống nhau do ý tưởng bài giảng của mỗi người mỗi khác, do vậy, có sự đòi hỏi cao ở giáo viên sự chịu khó, khả năng đầu tư về chuyên môn và một niềm say mê trong đổi mới phương pháp dạy học.
Chương trình Ngữ văn ở trường THCS bao gồm các phân môn: Văn học, Tiếng Việt, Tập làm văn . Kênh hình được khai thác và sử dụng nhiều nhất ở phân môn Văn học do đặc thù của phân môn này là học những kiền thức về lịch sử văn học, tác giả, tác phẩm nên dễ dàng hơn trong quá trình kiếm tìm và khai thác nguồn kênh học. Tuy nhiên, trong phân môn này, không phải bài học nào cũng có thể khai thác và sử dụng hiệu quả kênh hình; do đó, giáo viên cần có sự lựa chọn bài học cho phù hợp trước khi có ý định khai thác và sử dụng kênh hình.
Phân môn Văn học trong chương trình THCS là "tổng thể" kiến thức về Văn học của cả 4 năm THCS, phân bố đều ở các giai đoạn khác nhau của tiến trình lịch sử văn học. Qua quá trình giảng dạy và trên cơ sở nguồn tư liệu có khả năng đưa vào sử dụng được trên giờ giảng, chúng tôi nhận thấy giáo viên có thể khai thác kênh hình trong giảng dạy phân môn Văn học ở trường THCS từ các nguồn sau:
- Sử dụng băng tư liệu để minh họa tác phẩm bằng giọng đọc, giọng ngâm, lời hát của các nghệ sĩ khi giảng dạy các tác phẩm Văn học dân gian , tác phẩm Văn học trung đại , các tác phẩm Văn học hiện đại.
- Sử dụng các video clip vốn là các tác phẩm đã chuyển thể thành sân khấu hoặc kịch bản phim để tóm tắt tác phẩm hoặc minh hoạ cho các đoạn trích được học hoặc các đoạn viđeo clip có hình ảnh, nội dung minh hoạ cho bài giảng ( Trình chiếu trích đoạn vở "Quan âm Thị Kính" khi dạy bài "Quan âm Thị Kính", trình chiếu cảnh động Phong Nha khi giảng bài "Động Phong Nha", trình chiếu cảnh các cô gái thanh niên mở đường trong phim tư liệu để giảng bài "Những ngôi sao xa xôi",

trình chiếu cảnh hát ca Huế để dạy bài "Ca Huế trên sông Hương", trình chiếu cảnh sông nước Cà Mau khi dạy bài "Sông nước Cà Mau"...Đặc biệt khi dạy bài "Thuyết minh về một danh lam thắng cảnh", "Thuyết minh về một phương pháp" thì càng cần dùng đến các viđeo clip có nội dung liên quan đến bài dạy để học sinh cảm nhận được bằng hình ảnh trực quan sinh đông về đối tượng mình đang tìm hiểu thì quá trình tiếp thu bài sẽ có hiệu quả hơn rất nhiều vì đây là những tiết tập làm văn vốn rất khô khan và khó dạy).
- Sử dụng tranh ảnh để giới thiệu trực tiếp với học sinh về tác giả (ảnh của một số tác giả được học), tác phẩm ( ảnh bìa của một tác phẩm văn học) hoặc để minh hoạ cụ thể cho các hình tượng nhân vật (ảnh Bác khi dạy bài "Đức tính giản dị của Bác Hồ" hoặc bài "Đêm nay Bác không ngủ"), các chi tiết nghệ thuật, các giai đoạn lịch sử văn học, các đoạn tả cảnh thiên nhiên trong các tác phẩm được học (ảnh bình minh lên trên biển, ảnh chợ cá ven biển... khi dạy bài "Quê hương "... )
4. Các bước khi sử dụng công nghệ thông tin để khai thác kênh hình trong dạy học ở trường THCS:
4.1 Chuẩn bị trước khi lên lớp:
 Giáo viên nhất thiết phải nghiên cứu kĩ tác phẩm, nắm bắt nội dung tư tưởng và giá trị nghệ thuật của tác phẩm, đồng thời, xác định mình cần truyền đạt những kiến thức cần tới học sinh. Sau đó, họ cần xây dựng ý tưởng cho toàn bài giảng và từng tiết giảng - một khâu quan trọng quyết định sự thành bại của một giờ dạy học Văn. Bởi, nếu không có ý tưởng cụ thể, phù hợp thì học sinh rất khó tiếp nhận môn Văn, giáo viên cũng rất khó để truyền đạt nội dung của bài học mà không làm mất đi "chất văn" của một giờ học văn.
Từ ý tưởng của bài giảng đã được xây dựng, giáo viên dự kiến sử dụng nguồn kênh hình tương ứng để phục vụ cho ý tưởng của mình nhằm đạt hiệu quả cao nhất. Khả năng khai thác và sử dụng kênh hình của mỗi giáo viên khác nhau có thể đem đến kết quả dạy học khác nhau. Ví dụ cùng dạy một tác phẩm nhưng giáo viên nào

đầu tư và sử dụng kênh hình hợp lí, phù hợp với nội dung truyền đạt thì chắc chắn giờ dạy của họ sẽ thành công hơn. Khi đã dự kiến được nguồn kênh hình, giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin để thiết kế kênh hình trên máy tính, tập trình chiếu và khai thác thử thông tin qua các câu hỏi liên quan đến kênh hình.
Quá trình sử dụng công nghệ thông tin trong khai thác kênh hình cần lưu ý: không được dùng kênh hình để làm mất đi đặc thù của bộ môn Văn. Các hình ảnh phải đảm bảo các tiêu chí: không lạm dụng kĩ thuật để tạo các hình ảnh có màu sắc loè loẹt, uốn lượn, bay nhảy cầu kì, mà phải được chọn lọc kĩ, mang tính điển hình cho ý tưởng mà giáo viên cần thể hiện trong bài giảng, tạo hứng thú học tập cho học sinh và có giá trị thẩm mĩ cao.
4.2 Sử dụng trên lớp:
 Đây là công đoạn giáo viên trình bày lại toàn bộ bài giảng điện tử có ứng dụng công nghệ thông tin để khai thác kênh hình gồm các thao tác:
- Trình chiếu kênh hình lên màn hình lớn cho học sinh quan sát. Giáo viên có thể dừng lại lâu hơn ở những kênh hình có liên quan tới việc gợi mở các kiến thức quan trọng nhằm giúp các em khắc sâu và ghi nhớ tốt hơn.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
Ví dụ: Trong một số bài dạy ở ngữ văn THCS, giáo viên có thể sử dụng một số kênh hình để minh hoạ như 'Cau Long Bien'
 
 
Hình ảnh cầu Long Biên sẽ được trình chiếu trong bài cầu Long Biên chứng nhân lịch sử  - Ngữ văn 6
 
 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
          Tác giả Vũ Đình Liên được trình chiếu khi dạy bài "Ông đồ"- Ngữ văn 8
 
 
 

 


 
 
Hình ảnh ông đồ này sẽ được trình chiếu khi dạy bài "Ông đồ" của Vũ Đình Liên- Ngữ văn 8 , để qua bức ảnh này học sinh có thể hiểu hơn về Ông đồ của ngày xưa và ý nghĩa của tác phẩm
  
 
 
 
 
 
 
 

                                                                                       
 
 

       
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 


Đây là những bức ảnh được trình chiếu khi dạy bài thuyết minh về chiếc nón lá Việt Nam- Ngữ văn 8
 
 
 
 

       
 
   
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Đây là những bức ảnh được trình chiếu khi dạy bài thuyết minh về sự vật, đồ dùng- Ngữ văn 8
 
 



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Tác giả Thế Lữ được trình chiếu khi dạy bài "Nhớ rừng"- Ngữ văn 8
 
 
 
 
 

 
 
Bốn bức ảnh này được trình chiếu khi dạy đoạn con Hổ nhớ về những kỷ niệm xưa (Trong văn bản Nhớ rừng- Thế Lữ) :
"Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối...
   Để ta chiếm lấy phần riêng bí mật "
D:\Giao an - Ngu Van 6\Finish\H12.jpgD:\Giao an - Ngu Van 6\Finish\H05.jpgD:\Giao an - Ngu Van 6\Finish\H02.jpgD:\Giao an - Ngu Van 6\Finish\H09.jpg

             
   
 
     
 
 
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

    Bốn bức ảnh này được trình chiếu khi dạy bài "Quê hương" của Tế Hanh- Ngữ văn 8
 

                   
   
 
 
     
 
   
Bốn bức ảnh này được trình chiếu khi dạy bài "Nói với con" của Y Phương- Ngữ văn 9

       
 
 
 
 

 
 

                                          Dong lai
Hình  ảnh này được trình chiếu khi dạy bài "Viếng lăng Bác” của Viễn Phương  - Ngữ văn 9



 

 
 
 
 
 
Hình  ảnh này được trình chiếu khi dạy bài “Tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật  - Ngữ văn 9
 
 

 
- Hoặc dùng kênh hình đó để dẫn lời vào bài hoặc đặt câu hỏi gợi mở và hướng dẫn, tổ chức cho các em khai thác nội dung.
- Sau khi đặt câu hỏi, giáo viên dành một lượng thời gian nhất định cho học sinh suy nghĩ và trả lời. Cuối cùng, giáo viên nhận xét, bổ sung và kết luận, giúp học sinh làm sáng tỏ những kiến thức mà mình vừa lĩnh hội được thông qua việc tiếp xúc với kênh hình.
- Giáo viên cần có phương pháp giảng dạy phù hợp với đặc thù của bộ môn Văn, ngôn ngữ trình bày rõ ràng, lời nói và thao tác trên máy tính, cách gợi mở và kênh hình phải kết hợp hài hoà, linh hoạt để việc khai thác kênh hình vừa mang tính trực quan sinh động vừa không làm giảm đi "chất văn" thực sự của một giờ học văn.
Xung quanh hiệu quả của mỗi giờ dạy vẫn còn nhiều vấn đề phải bàn, nhưng về cơ bản, công nghệ thông tin đã tác động trực tiếp vào phần nào làm đổi mới các hính thức dạy học truyền thống, đưa vào các giờ học văn một không khí sôi nổi, đầy hứng thú, bắt kịp với đà phát triển của giáo dục hiện đại. Đặt trong xu thế chung ấy, mỗi giáo viên Văn, một mặt cần không ngừng nâng cao hiểu biết về công nghệ thông tin, mạnh dạn đưa những ứng dụng của công nghệ thông tin vào trong dạy học; mặt khác, phải biết giữ lại những điểm ưu việt của cách dạy học truyền thống để mỗi giờ học Văn thực sự là niềm vui thích và say mê đối với từng học sinh.
III. KẾT QUẢ VÀ VIỆC PHỔ BIẾN ÚNG DỤNG VÀO THỰC TẾ.
1. Kết quả:
 Trong những năm học qua bản thân tôi đã áp dụng các biện pháp trên vào quá trình giảng dạy và đã đạt được một số kết quả cụ thể như sau:
 
 
 
 

Năm học Trước khi áp dụng qui trình nêu trên Sau khi áp dụng qui trình nêu trên
Giỏi Khá TB Yếu Kém Giỏi Khá TB Yếu Kém
2009-2010 1% 12% 58% 20% 9% 4% 21% 60% 10% 5%
2010-2011 2% 15% 60% 15% 8% 5% 25% 60% 8% 2%
2011-2012 2.5% 16.5% 62% 12.5% 6.5% 5.5% 25.7% 63 % 4% 1.8%
2. Phổ biến và ứng dụng:
Với việc áp dụng qui trình như trên vào việc giảng dạy môn ngữ văn THCS theo tôi là phù hợp vì nó tác động đến quá trình học tập  và tạo nên sự hứng thú trong việc học môn ngữ văn của học sinh.Thực tế những năm học qua tôi đã áp dụng qui trình trên thì tỉ lệ học sinh yêu thích và ham học môn ngữ văn ngày càng được nâng lên, chất lượng của môn học vì thế mà ngày càng dược nâng lên rõ rệt qua từng năm học.
Trên đây là những suy nghĩ và một số kinh nghiệm nhỏ của tôi trong quá trình sử dụng giáo án điện tử trong dạy học môn Ngữ văn ở trường THCS. Mặc dầu chưa có kinh nghiệm nhiều vì mới được áp dụng trong thời gian gần đây nhưng trong quá trình sử dụng tôi thấy phần nào thu được kết quả tốt. So với cách dạy truyền thống thì khi sử dụng giáo án điện tử đã phát huy được tính tích cực chủ động của học sinh, gây được hứng thú, tạo được sự mới mẻ, hấp dẫn, thu hút và đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của người học.
Từ đó, tôi nhận thấy sử dụng giáo án điện tử trong dạy học môn Ngữ văn là một nhu cầu ngày càng được người dạy và người học quan tâm và cũng phù hợp với sự phát triển chung của xu thế thời đại và yêu cầu của ngành giáo dục. Theo tôi vấn đề này cần được coi trọng trong quá trình dạy học văn, cần được triển khai, mở rộng thành những chuyên đề bồi dưỡng cho giáo viên THCS để
 

chất lượng trong mỗi giờ dạy ngày càng được nâng cao và mang lại hiệu quả
Để ứng dụng công nghệ thông tin góp phần đổi mới phương pháp dạy học có hiệu quả cao trong các bộ môn khoa học nói chung và trong môn Ngữ văn nói riêng, giáo viên phải thường xuyên không ngừng tự học nâng cao trình độ chuyên môn và khả năng sử dụng công nghệ thông tin. Ngoài việc đến với các lớp học tin học giáo viên có thể tự học thông qua phần mềm hướng dẫn tự học hoặc có thể học ở bạn bè đồng nghiệp, những giáo viên có kinh nghiệm, có chuyên môn liên quan đến ứng dụng công nghệ thông tin.
Tóm lại việc ứng dụng công nghệ thông tin nói chung và giáo án điện tử nói riêng vào quá trình dạy học  môn Ngữ văn ở trường THCS là một trong những hoạt động để đổi mới phương pháp dạy học, đáp ứng nhu cầu nâng cao chất lượng đào tạo trong thời kỳ hội nhập, tạo thuận lợi cho người học cũng như người dạy có thể tích luỹ dần kiến thức theo khả năng và điều kiện của mình.
Dưới tác động của công nghệ thông tin, quá trình kỹ thuật hoá hoạt động giảng dạy trong nhà trường đã diễn ra và có những kết quả đáng chú ý. Tuy nhiên việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quá trình dạy học là một công việc lâu dài, khó khăn, đòi hỏi nhiều điều kiện về cơ sở vật chất, tài chính, năng lực của đội ngũ giáo viên... Vậy nên trong quá trình sử dụng chúng ta cùng nhau tháo gỡ những vướng mắc, cùng hướng đến mục tiêu lâu dài. Tôi hy vọng rằng những kinh nghiệm nhỏ của tôi tuy chưa được đầy đủ và chưa nhiều nhưng sẽ giúp được các bạn phần nào  trong quá trình thiết kề và sử dụng giáo án điện tử. Và tôi cũng mong muốn rằng sẽ có nhiều ý kiến góp ý của đồng nghiệp vào bài viết của tôi để bài viết được hoàn thiện hơn và áp dụng được sâu rộng hơn, có hiệu quả hơn  trong quá trình giảng dạy.
                                                                            Người thực hiện
 
                                                                          Lê Thị Kim Nga
 

MỤC LỤC
I. Đặt vấn đề Trang 1
1. Lý do chọn đề tài Trang 1
2. Thực trạng Trang 3
II. NHỮNG BIỆN PHÁP THỰC HIỆN Trang 4
1. Cơ  sở  xuất phát các biện pháp giải quyết vấn đề: Trang 4
2. Tính ưu việt được thể hiện: Trang 4
3. Nguyên tắc trong thiết kế: Trang 5
4. Các bước khi sử dụng: Trang 9
III. KẾT QUẢ VÀ VIỆC PHỔ BIẾN ÚNG DỤNG VÀO THỰC TẾ. Trang 22
1. Kết quả: Trang 22
2. Phổ biến và ứng dụng: Trang 23
Nhận xét đánh giá xếp loại
 
 

Tác giả bài viết: Lê Thị Kim Nga

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin cũ hơn

 
Thi Toán trên mạng